منو
بيشتر
مقالات
ZXC
پنجشنبه 12 بهمن 1396 مدرسه طبیعت و تاثیر آن بر رفتار زیست محیطی کودکان

سرآغاز زندگی بشر با شناخت محیط پیرامون و مولفه های موجود اعم از زنده (گیاه و جانور) و غیر زنده شروع و با مشاهده، لمس، جابجاکردن، خردکردن و شکستن، کنار هم گذاشتن، شکافتن، بالا رفتن و افتادن، گرم و سرد کردن، چشیدن و بوئیدن، باز و بسته نمودن، کاشتن و درو کردن و هزاران رفتار بر گرفته از سروشت محل زیست خود به توانائیهای قابل انکاری رسیده و در گذر زمان مراحل مختلفی را پشت سر نهاده و از غار نشینی به شهر نشینی رسیده است. کوخ ها (متجانس با طبیعت) به کاخ (نامتجانس با طبیعت) تبدیل شده اند، حتی به خارج از جو زمین پا را فراتر نهاده و در صدد کشف و تصرف دیگر سیارات می باشد. اما تا کنون تنها سیاره گوی زه وی (Biosphere) قابل زیستن است. در این سیاره هر لحظه تعداد قابل توجهی به جمعیت هفت و نیم میلیار آن اضافه می گردد که در سایت آمار لحظه به لحظه جهان قابل مشاهده است. هر روز ساخت‌وسازهای متنوعی در مراکز مسکونی ایجاد و بر گستره شهر ها افزوده می شود. مدیریت اکوسیستمی از کالبد شهرها رخت بر بسته و مولفه های طبیعی از جمله چشمه ها و رودخانه‌ها، مناظر و توپوگرافی طبیعی به همراه گیاهان و جانوران شدیدا تحت تاثیر سازه های بتنی، جاده سازی و آسفالت، روشنائی های کاذب و ترافیک قرار گرفته است. همه تحولات و تغییرات فوق بخاطر انسان انجام میگیرد که خود نیز متحول و متغییر گشته و مستأصل از عملکرد خود از نظر روحی و روانی، همچنین جسمی و بطور کلی سلامت، آسیب خواهد دید. زیرا از سرشت و ذات خود روز به روز دور گشته و دانسته های خود را جدای از محیط طبیعی کسب می نماید. مکانهای یاد گیری از عناصر مصنوعی و غیر طبیعی بوده و حس نامطلوبی در کودکان ایجاد خواهد کرد. تعلق به طبیعت و کشف دانش از محیط اطراف کمرنگ و رویکرد آموزش فعلی در مکانهای مشخص، مطالب از قبل تعیین شده جهت دست یابی به اهداف معین حاکم است بنابراین پیدا کردن ناشناخته ها و راز رمز پنهان طبیعت و نشناخته های موجود در خلقت از کودک امروز گرفته شده است. رفتار کودکان ما بر اساس دستورات و فرمان بزرگترها بوده به دلیل تاکید بر رعایت بهداشت حق لمس کردن، بوئیدن، دست کشیدن و بغل کردن گیاهان و حیوانات را ندارند. بالا رفتن از درخت، رفتن داخل آب یک برکه (نه استخر ها ی عمومی و خانگی) و شڵپە شڵپ کردن، دنبال کردن سگها و مرغ و خروس، دست کشیدن به پشم گوسفند و نوازش کردن بره یا بزغاله، پاشیدن بذر و یا کاشتن دانه گیاهان و هزاران فعالیت دیگری که نسل گذشته تجربه کرده اند، برای بچه های امروز تنها در فیلمهای کارتونی و انیمیشنها یا تصاویر کتابها دیده می شود. با عنایت به این موضوع که انسان نیز یک گونه از میلیونها گونه موجود زنده بوده ویژگیهای همانند سایر جانداران دیگر دارد اما با فاصله گرفتن از گیاهان و جانوران و توصل به ساخته های خود روز به روز منزوی تر و تنها تر خواهد شد. تخریب طبیعت بیشتر و بحران های زیست محیطی شدید تر خواهند بود. بنابراین متخصصین علم اکولوژی و محیط زیست چاره کار را در بازگشت به طبیعت دیده و با فراگیری رمز و راز طبیعت توسط بچه های امروز و مدیران فردا دانش اکولوژیکی که همانا بررسی اکوسیستم ها است را فرا بگیرند. تا جامعه مهندسی، بدون ملاحظات زیست محیطی سد نسازند که پایان فاجعه باری برای مملکت رقم بزند. محصول یا محصولاتی کشت نشود که 92 درصد آب کشور را هدر دهد. در این نوشتار منظور ایجاد مدرسه طبیعت است که در کشور های مختلف دارای اسامی گوناگونی بوده و در ایران تحت عنوان مدرسه طبیعت نامگذاری شده است. تفکر مدرسه طبیعت توسط اکولوژیست مشهور ایران جناب آقای دکتر عبدالحسین وهاب زاده ارائه و اولین مدرسه توسط ایشان تحت عنوان مدرسه طبیعت کاوی کنج در مشهد و در سال 1393 احداث شد. تفکر مدرسه طبیعت از سوی سازمان حفاظت محیط زیست کشور مورد حمایت قرار گرفت و سریعا در بسیاری از استان های کشور دایر گردید. در استان کردستان اولین مدرسه طبیعت توسط دو فرد متخصص منابع طبیعی در سال 1394 آغاز بکار نمود. در مدرسه طبیعت آموزشی در کار نبوده و کودکان (از سن 5 تا 12 سال) به فراخور سن و اقتضای خواسته یشان به تجسس و تحقیق پرداخته و روابط منابع پایه (آب و خاک و هوا) را با ادراک خود ضمن تجزیه و تحلیل، کشف کرده و اختراع می کنند. خلاقیت به خرج می دهند و از ترکیب این عناصر می آفرینند. آب را با خاک ترکیب کرده و اشکال هندسی می سازند. با تعدادی از حیوانات آشنا شده و نوع تغذیه و شرایط زیستی شان را یاد می گیرند. می توانند بذر گیاهان را بکارند و آبیاری کنند. باغبان باشند و باغ ایجاد نمایند. از افکار همدیگر استفاده کرده و کار گروهی را تمرین کنند. مع الوصف آهسته و پیوسته با مفهوم و تعریف محیط زیست آشنا شده و در تصمیم گیریهای های بعدی، یک بعدی نگر نبوده و باربینش اکولوژیکی روابط پیچیده عوامل و مولفه های اکوسیستم را تحلیل می نمایند تا بهترین راه حل را انتخاب و به توسعه پایدار (رفاه نسل حاضر بدون تخریب و نابودی محیط زیست و سپردن به نسل آینده) برسند.
نبی احسنی رئیس اداره آموزش و پژوهش
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
متنی که در تصویر می بینید عینا تایپ نمایید
نظر
بيشتر